Chợ phiên Sín Chéng nét văn hóa đặc sắc của vùng cao Si Ma Cai, được họp vào mỗi sáng thứ Tư hàng tuần ngay trung tâm xã Sín Chéng. Phiên chợ như một bức tranh rực rỡ sắc màu, nơi đồng bào Mông, Nùng, Tày, Thu Lao… từ khắp các bản làng đổ về trong những bộ trang phục truyền thống rực rỡ nhất.
Ngược theo Quốc lộ 4 từ Bắc Hà lên, những bản làng của Si Ma Cai dần hiện ra, nép mình yên bình bên triền núi đá sừng sững. Nơi thượng nguồn sông Chảy hùng vĩ, giữa đại ngàn mây trời, vùng đất Si Ma Cai chênh vênh nhưng lại có một thung lũng bằng phẳng, từ bao đời nay trở thành điểm hẹn không thể thiếu của đồng bào Mông, Nùng, Thu Lao… Đó chính là chợ phiên Sín Chéng - phiên chợ mang đậm bản sắc văn hóa vùng cao.
Chợ phiên Sín Chéng họp vào mỗi thứ Tư hàng tuần. Ngay từ tinh mơ, người dân từ khắp các bản làng xa xôi đã lục tục kéo về chợ. Tiểu thương từ nhiều nơi cũng nô nức mang hàng hóa, sản vật địa phương đến trao đổi, buôn bán. Được anh Thào A Tráng - Phó Chủ tịch UBND xã Sín Chéng trực tiếp dẫn đường, chúng tôi như lạc vào không gian văn hóa đặc sắc, nơi mà mỗi góc chợ, mỗi con người đều là một câu chuyện sống động về cuộc sống miền sơn cước.
Ấn tượng nhất chính là khu ẩm thực nằm cuối chợ - không chỉ là nơi dừng chân thưởng thức các món ăn mà còn là chốn hàn huyên của những người con núi rừng sau bao ngày vất vả trên nương. Khói lam bảng lảng quyện trong mùi thơm của xôi bảy màu, phở hồng, mèn mén, thịt lợn đen, gà bản địa… Tất cả giản dị nhưng tinh tế, đậm đà hương vị núi rừng.
Về thăm Sín Chéng, bạn sẽ được trải nghiệm những cung đường đèo dốc uốn lượn, một bên là núi rừng trùng điệp, một bên là vực sâu hun hút nơi mà mỗi khúc cua như thách thức đôi chân của những kẻ đam mê xê dịch. Nhưng rồi, giữa những phút giây hồi hộp ấy, Sín Chéng lại bất ngờ khiến người ta phải lặng người trước vẻ đẹp nên thơ của những thửa ruộng bậc thang tầng tầng lớp lớp, trải dài tít tắp theo triền núi.
Ở vùng đất này, đồng bào chủ yếu sống dựa vào nông nghiệp, trồng lúa trên những sườn núi cheo leo. Vậy nên, bất cứ góc nào của Sín Chéng, bạn cũng sẽ bắt gặp màu xanh mướt mắt của những ruộng lúa non, xen lẫn sắc vàng óng ả vào mùa lúa chín. Từ bao đời nay, cha ông nơi đây đã cần mẫn xẻ núi, dẫn nước về từng thửa ruộng để gieo hạt, nuôi mầm sống giữa đất trời hoang sơ. Ban đầu, những thửa ruộng chỉ lác đác dưới chân núi. Nhưng rồi theo năm tháng, những bàn tay lao động không ngừng nghỉ đã mở rộng dần những bậc thang xanh, vươn cao tới tận đỉnh núi mây vờn.
Ruộng bậc thang Sín Chéng đẹp không thua kém gì Hoàng Su Phì hay Mù Cang Chải. Mỗi mùa, nơi đây lại khoác lên mình một tấm áo mới khi thì xanh mướt mát, lúc lại vàng rực rỡ, đẹp đến nao lòng, khiến ai một lần ghé qua cũng phải đem lòng thương nhớ.
Bản Cát Cát Ngôi làng cổ đẹp nhất giữa rừng Tây Bắc
Phụ nữ thì ríu rít bên các sạp thổ cẩm, xem váy áo, trao đổi chuyện nhà, chuyện nương rẫy. Còn lũ trẻ, nam thanh nữ tú tụm năm tụm bảy cười đùa, làm quen nhau. Với người vùng cao, chợ phiên cũng là nơi hò hẹn, nơi tình yêu nảy nở từ những ánh mắt, nụ cười.
Người ta đi chợ không chỉ để mua bán mà còn để "mặc đẹp" những bộ trang phục sặc sỡ, những bộ váy mới nhất đều được diện ra chợ. Bởi chợ phiên là ngày hội, là dịp để mỗi người "khoe" nét đẹp của dân tộc mình.
Đi dọc chợ, dễ bắt gặp những sản vật độc đáo mà chỉ ở Sín Chéng mới có. Nổi bật nhất là những cây chổi làm từ bông cây mía nương - loại cây chỉ trồng được trên những triền núi đá.
Gian hàng chim họa mi, trâu bò, ngựa, lợn cắp nách, gà đen bản địa… cũng là điểm dừng chân thú vị. Du khách tấm tắc ngắm nhìn, lựa chọn những món quà của núi rừng mang về xuôi.
Chợ phiên Sín Chéng trở thành nơi giao lưu buôn bán nông sản, là nơi gặp gỡ của bao thế hệ trai gái, thu hút đông đảo du khách trong và ngoài nước. Không gian chợ phiên giờ được quy hoạch bài bản hơn, có tổ quản lý chợ, tuyên truyền bà con giữ gìn vệ sinh, bán hàng đúng nơi quy định… Nhưng cái hồn của chợ những nét văn hóa, phong tục tập quán truyền đời vẫn được gìn giữ nguyên vẹn.
Chợ phiên Sín Chéng là một bức tranh đa sắc, nơi hội tụ những nét đẹp mộc mạc, bình dị mà đậm đà bản sắc vùng cao. Tạm biệt chợ phiên, chúng tôi trở về thành phố với bao kỷ niệm, phía sau xe là những sản vật dân dã, thấm đẫm tình người miền đá.
Đến Sín Chéng, du khách đừng quên dành thời gian khám phá phiên chợ vùng cao độc đáo, được họp vào mỗi sáng thứ Tư hàng tuần ngay trung tâm xã. Đây là một trong những phiên chợ hiếm hoi vẫn giữ nguyên nét mộc mạc, đặc trưng của chợ phiên miền sơn cước – nơi đồng bào Mông, Nùng, Tày, Thu Lao… từ khắp các bản làng đổ về, tạo nên một bức tranh văn hóa đầy màu sắc.
Chợ phiên Sín Chéng không chỉ là nơi trao đổi, buôn bán hàng hóa mà còn là điểm hẹn giao lưu, gặp gỡ của bà con sau những ngày vất vả trên nương rẫy. Dạo một vòng quanh chợ, du khách dễ dàng bắt gặp những sạp hàng bày đủ các loại nông sản sạch do chính tay người dân trồng hái như rau rừng, củ quả, thảo dược quý… Xen lẫn là khu bán gia súc, gia cầm nhộn nhịp với trâu, bò, lợn cắp nách, gà đồi – những sản vật gắn liền với cuộc sống sinh kế của người dân.
MỘT SỐ ĐỊA ĐIỂM THĂM QUAN KHÁC TẠI SAPA
Ẩm thực Sapa từ lâu đã trở thành một phần không thể thiếu trong hành trình khám phá vùng cao Tây Bắc. Nằm ở độ cao hơn 1.600 mét so với mực nước biển, Sapa không chỉ nổi tiếng với cảnh quan hùng vĩ, khí hậu trong lành mà còn hấp dẫn du khách bởi nền ẩm thực mang đậm dấu ấn văn hóa của các dân tộc thiểu số như H’Mông, Dao, Tày, Giáy, Xa Phó...
Nhắc đến Sapa, du khách thường nghĩ ngay tới những thửa ruộng bậc thang hùng vĩ, đỉnh Fansipan cao vời vợi hay những phiên chợ vùng cao rực rỡ sắc màu văn hóa. Một trong những phiên chợ nổi tiếng, mang đậm nét văn hóa vùng cao Lào Cai chính là chợ Pha Long. Đây không chỉ là nơi mua bán, trao đổi hàng hóa mà còn là không gian văn hóa đậm đà bản sắc của các dân tộc sinh sống nơi biên giới.
Chợ Lùng Khấu Nhin là một trong những phiên chợ vùng cao đặc sắc bậc nhất của huyện Mường Khương, tỉnh Lào Cai. Chợ họp vào mỗi sáng thứ Năm hàng tuần, nằm nép mình giữa thung lũng nhỏ được bao quanh bởi núi non hùng vĩ. Đây không chỉ là nơi mua bán, trao đổi hàng hóa mà còn là không gian văn hóa độc đáo, nơi hội tụ của đồng bào các dân tộc Mông, Dao, Giáy, Nùng...
