Những đặc sản văn hóa đặc trưng luôn là chủ đề thu hút đông đảo khách tới du lịch Sapa. Những điều kỳ lạ, thú vị của vùng đất tuyệt vời này hứa hẹn sẽ cho bạn tha hồ khám phá và trải nghiệm. Cùng BDATrip tìm hiểu những nét độc đáo trong Tết cổ truyền của người H'Mông tại Sapa qua bài viết dưới đây nhé.
Không giống với Tết Nguyên Đán, Tết cổ truyền của người H’Mông hiện nay tuy đã có nhiều thay đổi nhưng vẫn không thể thiếu các phong tục, nghi lễ mang đậm tính truyền thống dân tộc. Theo tục lệ từ xưa truyền lại thì Tết cổ truyền của họ thường được diễn ra trước Tết Nguyên Đán 1 tháng. Đây cũng chính là thời điểm mà mới thu hoạch vụ mùa xong, mọi người đang nghỉ ngơi sau một năm lao động vất vả. Trong thời gian này, bà con dân bản làm lễ để thể hiện sự biết ơn tôn kính với tổ tiên và ước mong một năm mới tốt đẹp hơn. Vậy nên khách đi du lịch Sapa vào thời điểm này có thể được trải nghiệm, khám phá văn hóa Tết người H'Mông nhé.
Tại Sapa, đồng bào người dân tộc H’Mông chiếm hơn 50% dân số và sống tập trung nhiều nhất ở bản Cát Cát. Tuy nhiên những năm gần đây, để thuận tiện cho việc đi học, đi làm của con cháu thì mọi người đã ăn Tết trùng với Tết Nguyên Đán nhưng vấn giữ gìn được những giá trị truyền thống đặc trưng của dân tộc.
Tết cổ truyền của đồng bào người H’Mông luôn chứa đựng bản sắc văn hóa riêng với những lễ hội như: Gầu Tào, Lữ - xu đón năm mới,... Ngày 30 tết là một ngày đặc biệt quan trọng để đón tổ tiên về sum họp vậy nên các gia đình sẽ trang trí, bày biện xung quanh nhà. Ngày mùng Một, người dân sẽ làm lễ cúng tổ tiên và thăm hỏi, chúc tết nhau. Từ ngày mùng Ba trở đi được xem là thời điểm vui nhất trong dịp đầu năm mới, sau khi đã tiễn chân tổ tiên, mọi người lại nô nức xúng xính váy áo đi chơi xuân.
Trước Tết được xem là khoảng thời gian bận rộn nhất, nhà nhà trong bản nô nức chuẩn bị dọn dẹp nhà cửa. Người nào lo việc của người ấy, ai cũng hào hứng cho ngày Tết cổ truyền sắp tới. Đàn bà thì cố gắng hoàn thiện nốt những bộ đồ mới và sắm sửa đồ Tết cho gia đình. Đàn ông người H’Mông thì dọn dẹp nhà cửa, chuẩn bị củi mấy ngày tết, mổ lợn, thịt gà để chuẩn bị cho bữa cơm cúng gia tiên. Đám trẻ con trong bản nô nức, tụ tập, vui đùa với nét mặt rạng rỡ, vui tươi.
Bên bếp lửa hồng, miếng thịt trâu tẩm ướp đặc biệt, những giây lạp xưởng được treo đầy bếp dùng để tiếp khách quý. Đặc biệt rượu ngô và bánh dày là hai món đặc sản không thể nào thiếu trong dịp Tết cổ truyền của người H’Mông. Để làm nên những ly rượu thơm ngon chúc nhau vào đầu xuân năm mới này họ đã phải mất công chưng cất trước đó cả tháng trời. Rượu ngô thường được đựng trong các chum và nút bằng lá chuối khô nhằm giúp lưu giữ mùi hương và độ ngon. Khi tới du lịch Sapa du khách có thể được thưởng thức món rượu thơm ngon, thanh ngọt này tại nhà của người H’Mông.
Theo tục lệ của người H’Mông ở Sapa, cứ mỗi khi Tết đến thì ai đi xa đến mấy cũng sẽ quay về để thắp hương cho ông bà, tổ tiên và cầu ước một năm thuận lợi sắp tới. Trong đêm 30, mỗi gia đình sẽ làm mâm cơm cúng ma nhà và tổ tiên với bàn thờ được đặt giữa ở nhà, đối diện với cửa đi chính. Bên trên, chuẩn bị 2 bát hương, một bát đặt ở hướng mặt trời mọc để cúng ma nhà và một bát đặt ở hướng mặt trời lặn để cúng tổ tiên. Mâm cơm cúng được chuẩn bị thịnh soạn với 2 bát cơm, 1 con gà luộc, 2 chén rượu, tiền vàng, bánh dày và 5 que hương.
Khi nghe tiếng gà gáy đầu tiên trong ngày mùng Một, các gia đình sẽ thức dậy và đi gánh nước về nấu ăn. Đến ngày nay, tuy người dân không còn phải đi lấy nước ở xa như trước kia nữa nhưng vẫn duy trì những tập tục nên càng thêm ý nghĩa. Khi đến sông suối gần đó để lấy nước, nhà ai xuống trước và gánh nước về trước thì năm đó gia đình sẽ gặp nhiều may mắn, phúc lộc đầy nhà.
Vào ngày Tết, người H’Mông thường kiêng không gọi nhau trong sáng sớm mùng Một. Bên cạnh đó trong 3 ngày tết chỉ ăn thịt và không ăn rau, đặc biệt là ăn cơm không được chan canh và nấu bếp cũng không dùng miệng để thổi... Tất cả những phong tục tập quán này đều xuất phát từ những ước muốn đơn giản của đồng bào H’Mông và vẫn được lưu truyền cho đến tận ngày nay.
Ngày Tết cổ truyền đối với người H’Mông tại Sapa nói riêng và đồng bào H’Mông ở khắp cả nước nói chung đều có ý nghĩa vô cùng thiêng liêng. Bởi vậy nếu có cơ hội du lịch Sapa đúng dịp này, có lẽ sẽ là những trải nghiệm đặc biệt khó quên của mọi du khách khi đến với nơi đây. Hãy tham khảo các tour du lịch Lào Cai hấp dẫn của chúng tôi và liên hệ ngay với BDATrip nhé. Với dịch vụ chuyên nghiệp, đội ngũ nhân viên tận tâm, chúng tôi sẽ hỗ trợ bạn đặt xe, vé máy bay thuận tiện và giá tốt nhất, hỗ trợ xin cấp Vietnam visa cho khách nước ngoài và tìm những khách sạn chất lượng tốt nhất.
